Elektromanyetik alan ölçümü; elektrikli ekipmanlar, enerji sistemleri, üretim makineleri ve çalışma alanlarında oluşan elektrik, manyetik ve elektromanyetik alan seviyelerinin belirlenmesi için yapılan önemli bir iş hijyeni ölçümüdür. Elektrik panoları, transformatörler, motorlar, jeneratörler, kaynak sistemleri, güç kabloları ve yüksek akımla çalışan ekipmanlar çalışma ortamında elektromanyetik alan oluşturabilir.
Elektromanyetik alanların çalışanlar üzerindeki etkisi; alanın frekansına, şiddetine, kaynağa olan uzaklığa, maruziyet süresine ve ekipmanın çalışma koşullarına göre değişebilir. Bu nedenle işyerlerinde alan kaynaklarının belirlenmesi, çalışan maruziyetinin ölçülmesi ve gerekli kontrol önlemlerinin planlanması büyük önem taşır.
ELEKTROMANYETİK ALAN NEDİR?
Elektromanyetik alan, elektrik enerjisinin üretildiği, iletildiği veya kullanıldığı sistemlerin çevresinde oluşan fiziksel alandır. Gerilim bulunan ekipmanların çevresinde elektrik alan, elektrik akımının geçtiği iletken ve cihazların çevresinde ise manyetik alan meydana gelir. Değişken elektrik ve manyetik alanlar birlikte elektromanyetik alan olarak değerlendirilir.
Elektromanyetik alan ölçümü; elektrik alan şiddeti, manyetik alan şiddeti veya manyetik akı yoğunluğu gibi büyüklüklerin kaynağa, frekansa ve çalışma koşullarına uygun cihazlarla belirlenmesini sağlar.
ELEKTROMANYETİK ALAN ÖLÇÜMÜ NEDEN ÖNEMLİDİR?
Elektromanyetik alan maruziyeti yalnızca ekipmanın varlığına göre değerlendirilemez. Alan seviyesi; cihazın gücü, çektiği akım, çalışma modu, kablolama düzeni, koruyucu muhafazalar, çalışanın kaynağa uzaklığı ve alanda geçirdiği süre gibi birçok etkene bağlıdır. Bu nedenle risklerin doğru değerlendirilebilmesi için saha koşullarında ölçüm yapılması gerekir.
Elektromanyetik alan ölçümleri sayesinde:
- Çalışma ortamındaki elektrik ve manyetik alan kaynakları belirlenir
- Çalışanların görev noktalarındaki maruziyet seviyeleri değerlendirilir
- Yüksek alan oluşabilecek ekipmanlar ve bölgeler tespit edilir
- Mesafe, muhafaza, ekranlama ve çalışma süresi gibi önlemlerin yeterliliği incelenir
- Sonuçlar ilgili mevzuat, standart ve maruziyet değerleri çerçevesinde değerlendirilir
- Risk değerlendirmesi ve kontrol planı için ölçüme dayalı veri oluşturulur
Sonuç olarak, elektromanyetik alan ölçümü çalışan maruziyetini belirlemek, riskli çalışma noktalarını tespit etmek ve uygun kontrol önlemlerini planlamak için gerekli bir iş hijyeni çalışmasıdır.
ELEKTROMANYETİK ALAN ÖLÇÜMÜ HANGİ ALANLARDA YAPILIR?
Elektromanyetik alan ölçümü, elektrik enerjisinin yoğun olarak kullanıldığı veya yüksek akım ve güçlü elektrikli ekipmanların bulunduğu çalışma alanlarında yapılabilir. Ölçüm planlaması; kullanılan ekipmanlar, çalışma frekansı, görev noktaları ve çalışanların maruziyet süresi dikkate alınarak hazırlanır.
- Elektrik panoları, dağıtım merkezleri ve trafo alanları
- Elektrik motorları, jeneratörler, alternatörler ve UPS sistemleri
- Yüksek akım taşıyan kablolar, bara sistemleri ve enerji hatları
- Kaynak makineleri, direnç kaynağı ve ark kaynağı uygulamaları
- İndüksiyonla ısıtma, eritme ve yüzey işlem sistemleri
- Üretim hatları, otomasyon sistemleri ve güçlü elektrikli makineler
- Bakım-onarım alanları, test laboratuvarları ve teknik odalar
ELEKTROMANYETİK ALAN ÖLÇÜMÜ NASIL YAPILIR?
Elektromanyetik alan ölçümü öncesinde işyerindeki alan kaynakları, ekipmanların çalışma frekansları, güç seviyeleri ve çalışanların görev noktaları incelenir. Ölçümler, kaynağın özelliklerine uygun frekans aralığına sahip cihaz ve problarla gerçekleştirilir. Haliç İş Hijyeni Laboratuvarı hizmet kapsamında 0 Hz–1 MHz aralığındaki elektrik, manyetik ve elektromanyetik alanları çalışma ortamı ve kişisel maruziyet yönünden değerlendirir.
- Elektromanyetik alan oluşturabilecek ekipman ve kaynaklar belirlenir
- Ekipmanların çalışma modu, frekansı ve yük durumu kayıt altına alınır
- Çalışanların görev noktaları ve maruziyet süreleri incelenir
- Elektrik alan ve manyetik alan için uygun ölçüm cihazı ve prob seçilir
- Kaynak çevresinde ve çalışanların bulunduğu noktalarda ölçümler gerçekleştirilir
- Sonuçlar ilgili kriterlerle karşılaştırılarak değerlendirilir ve raporlanır
Elektromanyetik alan seviyeleri ekipmanın yüküne ve çalışma durumuna göre değişebileceğinden ölçümler, normal çalışma koşullarını ve gerektiğinde en yüksek maruziyet oluşturabilecek çalışma biçimini temsil edecek şekilde planlanır.
Elektromanyetik alan ölçümünde hangi değerler ölçülür?
Kaynağın ve frekansın özelliklerine göre elektrik alan şiddeti, manyetik alan şiddeti ve manyetik akı yoğunluğu ölçülebilir. Kullanılacak cihaz, prob ve değerlendirme yöntemi ölçüm yapılacak frekans aralığına göre seçilir.
Ortam ölçümü ile kişisel maruziyet değerlendirmesi arasındaki fark nedir?
Ortam ölçümleri, belirli ekipmanların ve çalışma alanlarının çevresindeki alan seviyelerini ortaya koyar. Kişisel maruziyet değerlendirmesinde ise çalışanın görev noktaları, kaynağa olan uzaklığı, çalışma süresi ve iş akışı birlikte ele alınarak gerçek maruziyet koşulları değerlendirilir.
Elektromanyetik alan ölçümü ne zaman yapılmalıdır?
- Yüksek güçlü elektrikli ekipmanların bulunduğu işyerlerinde
- Yeni makine, trafo, pano veya enerji sistemi devreye alındığında
- Ekipman yerleşimi, gücü veya çalışma şekli değiştirildiğinde
- Çalışanların elektromanyetik alan kaynağına yakın görev yaptığı durumlarda
- Risk değerlendirmesi sonucunda maruziyet şüphesi oluştuğunda
- İşyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanı gerekli gördüğünde
ELEKTROMANYETİK ALAN ÖLÇÜMÜ VE RAPORLAMA
Haliç İş Hijyeni Laboratuvarı, işyerlerinde 0 Hz–1 MHz aralığında elektromanyetik alan ölçümü, çalışma ortamı değerlendirmesi, kişisel maruziyet incelemesi ve raporlama süreçlerinde işletmelere profesyonel destek sunar. Ölçüm sonuçları; ekipmanın çalışma koşulları, kaynak ile çalışan arasındaki mesafe, maruziyet süresi ve ilgili değerlendirme kriterleri dikkate alınarak raporlanır.
Sonuç olarak, işletmeler elektromanyetik alan kaynaklarını ve riskli çalışma noktalarını belirleyerek mesafe artırma, alan sınırlama, ekipman yerleşimini düzenleme, ekranlama ve çalışma süresini planlama gibi kontrol önlemlerini ölçüm sonuçlarına göre geliştirebilir.
ELEKTROMANYETİK ALAN ÖLÇÜMÜ İÇİN TEKLİF ALIN
Elektromanyetik alan ölçümü, çalışma ortamı değerlendirmesi ve kişisel maruziyet ölçümleri hakkında bilgi almak için teklif talebinizi kolayca iletebilirsiniz.
TEKLİF TALEBİ
Elektromanyetik alan ölçümü için hemen teklif alın
İşletmenize özel elektromanyetik alan ölçümü, kişisel maruziyet değerlendirmesi ve raporlama süreci için teklif talebinizi bize iletin.